Bankalar, ATM haznelerinin sınırlı kapasitesi nedeniyle daha yüksek kupürlü banknotlara ağırlık verirken, bu durum özellikle küçük tutarlı harcamalar yapan vatandaşları zor durumda bırakıyor. Öğrenciler, emekliler ve dar gelirli vatandaşlar ihtiyaç duydukları düşük miktarlı nakde ulaşmakta sıkıntı yaşarken, günlük alışverişlerde de yeni sorunlar ortaya çıkıyor.
Pazarlarda ve Küçük Esnafta Para Üstü Sorunu
Küçük banknotların piyasada azalması semt pazarlarında ve mahalle esnafında para üstü krizine yol açtı. Özellikle nakit alışverişin yoğun olduğu pazarlarda müşteriler ile satıcılar arasında zaman zaman tartışmalar yaşandığı belirtiliyor. Gramajla satış yapılan ürünlerde oluşan küsuratlı ödemeler ise sorunu daha da büyütüyor.
Bakkal, market, tekel bayii ve eczane gibi küçük işletmeler gün içinde müşterilere para üstü verebilmek için çevreden bozuk para temin etmeye çalışıyor. Bazı esnafların güne başka işletmelerden para bozdurarak başladığı ifade edilirken, özellikle ilaç fark ücretlerinde vatandaş ile eczaneler arasında ödeme kaynaklı problemler yaşandığı dile getiriliyor.
“Yüksek Enflasyonun Etkisi”
Ekonomistler, ATM’lerdeki bu değişimin temel nedeninin artan enflasyon ve yükselen işlem tutarları olduğuna dikkat çekiyor. Ortalama para çekme miktarlarının yükselmesi nedeniyle bankaların ATM’lerde daha çok 100 ve 200 TL’lik banknot bulundurmaya yöneldiği belirtiliyor.
Uzmanlar, küçük kupürlerin dolaşımdan çekilmesinin fiyatların yukarı yuvarlanmasına neden olabileceğini ve bunun özellikle dar gelirli vatandaşlar üzerinde ek bir ekonomik baskı oluşturduğunu ifade ediyor. Yeni bir nakit planlaması yapılmaması halinde hem vatandaşların hem de küçük esnafın önümüzdeki süreçte daha büyük sorunlarla karşılaşabileceği değerlendiriliyor.
