Siirt'in Pervari ilçesinde keşfedilen ve bilimsel literatüre "gladiolus siirtensis" adıyla geçen Siirt kılıç otu, dünya üzerinde yalnızca yaklaşık 300 metrekarelik bir bölgede doğal olarak yaşamını sürdürüyor.
Siirt Üniversitesi Fen Edebiyat Fakültesi Dekanı Prof. Dr. Mehmet Fidan ile Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi öğretim üyeleri Doç. Dr. Süleyman Mesut Pınar ve Doç. Dr. Hüseyin Eroğlu tarafından yürütülen "Siirt İlinin Karasal ve İç Su Ekosistemleri Biyolojik Çeşitlilik Envanter ve İzlemesi Projesi" kapsamında Herekol Dağı eteklerindeki Kovanağzı köyü kırsalında keşfedilen bitki, 2023 yılında bilim dünyasına tanıtıldı.
Uluslararası Doğa Koruma Birliği (IUCN) kriterlerine göre yalnızca tek yaşam alanına sahip olması nedeniyle "CR" (kritik tehlike altında) kategorisinde yer alan Siirt kılıç otunun koparılması halinde 699 bin 245 lira idari para cezası uygulanıyor.
Prof. Dr. Mehmet Fidan, bitkinin dünyada şimdiye kadar yaklaşık 300 metrekarelik alan dışında başka bir yayılışının tespit edilmediğini belirterek, "Bu nedenle son derece önemli bir tür. Alanın lokal ve izole olması, bölgenin biyolojik çeşitlilik açısından ne kadar zengin olduğunu ortaya koyuyor. Çalışmalarımız devam ediyor. Önümüzdeki süreçte buradan yeni bitki türlerinin de bilim dünyasına kazandırılacağına inanıyoruz." dedi.
Yeni keşfedilen bitkilere bulundukları ilin adını vermeye özen gösterdiklerini ifade eden Fidan, bu türün de Siirt'te keşfedilmesi nedeniyle "gladiolus siirtensis" adını aldığını söyledi.
Bitkinin süs bitkisi olarak ekonomiye kazandırılabileceğini belirten Fidan, Ziraat Fakültesi ile ortak çalışmalar yürütmeyi planladıklarını dile getirerek, kültüre alınmasının ardından park ve bahçelerde kullanılabileceğini ifade etti.
Yaz aylarında yaklaşık 20 gün çiçek açan Siirt kılıç otunun hem çok dar bir alanda yetişmesi hem de otlanma baskısı nedeniyle kritik tehlike altında bulunduğunu vurgulayan Fidan, vatandaşlardan bitkiye zarar vermemeleri konusunda duyarlı olmalarını istedi.
Araçla ulaşımın mümkün olmadığı sarp bir bölgede keşfedilen Siirt kılıç otu, endemik yapısı ve sınırlı yaşam alanıyla Türkiye'nin korunması gereken en önemli bitki türleri arasında gösteriliyor.
