Diyarbakır ve Batman'da ekmeğini kamyonlara saman yükleyerek kazanan işçiler, kavurucu sıcağa rağmen yoğun mesai harcıyor.
Diyarbakır ve Batman'da buğday ve arpa hasadının ardından hayvan yemi olarak kullanılan samanlar, başta Doğu Anadolu ve Karadeniz Bölgeleri olmak üzere Türkiye'nin farklı bölgelerine gönderiliyor.
Müşterinin tercihine göre eski yöntemle yaba kullanılarak ya da makineyle preslenmiş samanları torbalara yerleştiren işçiler, bu torbaları, taşınması sırasında kamyonun dengesini bozmayacak şekilde bir duvar ustası gibi dizerek, kalın iplerle sıkıca bağlıyor.
Yaklaşık 4 ay yoğun bir tempoyla çalışan işçiler, bölgede 40 dereceyi aşan sıcak havadan ve yükleme sırasında samandan çıkan tozdan etkileniyor.
Geçimini saman doldurarak sağlayan işçiler, yüksek sıcaklığa rağmen ekmek parası için yoğun mesai harcıyor.
- "Sıcak havada bu işi yapmak çok zor"
Diyarbakır'ın Bismil ilçesinin kırsal Güroluk Mahallesi'nde kamyona saman yükleyen işçilerden Suat Sevim (20), AA muhabirine, bölgede 40 dereceyi aşan sıcak hava ve toza karşı saman yüklediğini söyledi.
Yaklaşık 6 yıldır bu işi yaptığını anlatan Sevim, Diyarbakır'da kamyonlara yükledikleri samanların farklı illere gönderildiğini belirtti.
Sevim, iklim şartlarına bağlı olarak genellikle mayıs ayından itibaren çalışmaya başladıkları işin yıl sonuna kadar sürdüğünü dile getirerek, siparişlerin yoğunluğuna göre saat 04.30'da başlayıp bazen saat 22.00'ye kadar çalıştıklarını anlattı.
İşlerinin sıcak hava nedeniyle gündüz vakti daha çok zorlaştığını kaydeden Sevim, şöyle konuştu:
"Geçimimi bu işle sağlıyorum. Sıcak havada bu işi yapmak çok zor, tozu var, dumanı var. Bazen sıcaklık bölgede 48 dereceyi buluyor. Çok zor şartlarda çalışıyoruz. Kamyonlara yüklediğimiz saman, Ardahan, Muş, Erzurum, Bingöl'e gönderiliyor. Yerine ve işin süresine göre bazen 2 bin, bazen de 4 bin 500 lira yevmiye alıyoruz. Günlüğümüz bazen 5 bin liraya kadar çıkıyor. Ama bu sıcaklıkta ve bu duman altında çalışmak çok zor."
Şanlıurfa'dan gelen saman alıcısı ve kamyon şoförü Sinan İlemi (45) de evli ve 7 çocuk babası olduğunu, satın aldığı samanı Doğu ve Güneydoğu'daki iller başta olmak üzere Türkiye'nin farklı illerine götürdüğünü söyledi.
Samandan kazandığı parayla geçimini sağladığını ifade eden İlemi, "Yıllardır bu bölgede saman alıp satıyorum. Diyarbakır'ın samanı kuru ve ince kıyımlı olduğu için daha çok tercih ediliyor. Yaklaşık 10 yıldır bu işi yapıyorum. Bu havada bu işi yapmak gerçekten çok zor." dedi.
- "Alın teriyle kazanıyoruz"
İşçilerden Veysi Bozkurt, Diyarbakır'ın Bismil ilçesinden Batman'ın Gercüş ilçesine saman doldurmaya geldiğini söyledi.
Bozkurt, 9 kişilik ekiple günde yaklaşık 7 saat çalıştıklarını belirterek, "Yevmiye olarak değil tonajla çalışıyoruz. İşimiz zor ama alıştığımız için bize artık kolay geliyor. Kazancı helaldir. Alın teriyle kazanıyoruz. Çok tozlu, dumanlı oluyor. Her şeye rağmen katlanıyoruz. Haziran ayında başlayan işimiz eylül ayına kadar sürüyor." ifadelerini kullandı.
Tır şoförü Yasir Atay da yüklenen samanı Van'ın Bahçesaray ilçesine götüreceğini dile getirdi.
Her gün farklı bir ile saman taşıdığını anlatan Atay, "Günde ortalama 25-26 ton götürüyoruz. Yola çıkacağım gece samanı boşaltıp tekrar döneceğim. Van, Siirt, Şırnak gibi illere samanı götürüyoruz." dedi.
